پول بازنشستهها قفل شد؛ پشت میز بنگاهداری چه خبر است؟ / دولت به جای واگذاری، مالکیت میخرد و بحران تازهای خلق میکند / افشای راز پشت پرده مدیریت داراییهای بازنشستگان
در اقتصادهایی که میخواهند از باتلاق ناکارآمدی بیرون بیایند، دولت یک تصمیم کلیدی میگیرد: از «مدیریت بنگاه» عقب مینشیند و به «تنظیمگری» قانع میشود. اما در ایران، ماجرا گاهی برعکس پیش میرود؛ درست در نقطهای که قانون صراحتاً صندوقهای بازنشستگی را به خروج از بنگاهداری مکلف کرده، نشانههایی از یک چرخش معکوس دیده میشود: صندوقها نهتنها سبک نمیشوند، بلکه با پول ذینفعان اصلیشان - یعنی بازنشستگان - سهام مدیریتی تازه میخرند و بر دامنه مالکیت و نفوذشان اضافه میکنند. این فقط یک تخلف اداری یا یک «بدسلیقگی مدیریتی» نیست؛ یک خطای پرهزینه اقتصادی است که ریسک سرمایهگذاری را بالا میبرد، رقابت را خفه میکند، صورتمسئله ناترازی صندوقها را پاک میکند و در نهایت، کیفیت زندگی بازنشستهای را هدف میگیرد که قرار بود مالک صندوق باشد، نه قربانی آن.
